Saffiano leer: wat het is en hoe het wordt gemaakt

Saffianoleer heeft een fijne, kruislings gearceerde structuur die in het oppervlak is geperst en met een afwerking is verzegeld. Het is slijtvast, bestand tegen krassen en water en direct herkenbaar. Daarom is het een van de meest gebruikte behandelingen voor luxe lederwaren geworden.

De kruisstructuur wordt aangebracht; zij groeit niet in de huid. Dat ene feit verklaart al het andere aan het materiaal.

Wat is saffianoleer?

Saffiano is een afwerking, geen huid of kwaliteitsklasse. Het leer wordt onder een verhitte plaat met een fijne diagonale kruisstructuur doorgevoerd. Die perst het patroon blijvend in het oppervlak, waarna een beschermende deklaag het oppervlak verzegelt.

Het resultaat is leer dat zich heel anders gedraagt dan onbehandeld leer. De structuur en deklaag bieden samen weerstand tegen schuren, stoten water af en behouden hun uiterlijk bij intensief gebruik.

Omdat Saffiano uitsluitend beschrijft wat er met het oppervlak is gedaan, vertelt het u niets over de gebruikte laag van de huid of het deel van het dier waaruit het is gesneden. Dat zijn afzonderlijke vragen en ze blijven belangrijk.

Hoe saffianoleer wordt gemaakt

Het proces is eenvoudig; de gevolgen zijn dat niet.

Het leer wordt voorbereid en gekleurd. Op een bepaald moment in het afwerkingsproces wordt het onder warmte en druk met een kruislingse matrijs gepreegd. Zo ontstaat een verzegeld oppervlak met structuur. Het patroon slijt niet weg, want het is in de structuur van het oppervlak geperst en er niet op gedrukt.

Of de deklaag vóór of na het persen wordt aangebracht, verschilt. We doen niet alsof hierop maar één antwoord bestaat. Het leer kan vóór het opbouwen van de afwerking als crustleer worden gepreegd, of nadat het al is afgewerkt. Verschillende huizen werken op verschillende manieren. Het resultaat is steeds hetzelfde: een kruisstructuur die onder een verzegeling in het oppervlak is geperst.

Dezelfde bewerking met een andere plaat levert leer met een kiezelnerf op. De ene matrijs draagt ronde vormen, de andere een kruisarcering. Dat plaatst beide materialen in de juiste verhouding: het zijn verwante afwerkingen, geen tegenpolen.

Waar Saffiano vandaan komt

Saffiano is onlosmakelijk verbonden met Prada; doen alsof dat niet zo is, heeft geen zin. Het huis gebruikt de kruisarcering al tientallen jaren voor zijn lederwaren. Het is de referentie waaraan vrijwel iedereen denkt bij het woord, en een groot deel van de vraag naar de term komt van mensen die specifiek naar Prada zoeken.

Overal wordt dezelfde oorsprong herhaald, maar wij kunnen die niet verifiëren: dat Mario Prada de afwerking aan het begin van de twintigste eeuw zou hebben ontwikkeld. Die versie staat in vrijwel ieder artikel over het onderwerp, zonder dat een ervan een primaire bron noemt. Het kan waar zijn. Wij vermelden simpelweg geen datum en uitvinder omdat anderen elkaar napraten.

Dus: zonder twijfel sterk geassocieerd met Prada. Dat zij de techniek op een bepaalde datum uitvonden, is niet geverifieerd.

Het is ook goed om duidelijk te zeggen dat de techniek tegenwoordig niet beschermd is, ongeacht haar oorsprong. Iedere leerlooierij met een plaat voor kruisarcering kan een Saffiano-achtige afwerking produceren, en veel doen dat. Wie saffianoleer koopt, koopt niets dat aan Prada toebehoort.

Is saffianoleer echt leer?

Wanneer de drager een huid is: ja. De structuur is echt, in die zin dat zij werkelijk in het oppervlak is geperst. De deklaag eroverheen is geen leer.

De kruisarcering wordt ook veelvuldig aangebracht op gecoate stoffen die helemaal geen leer bevatten. Daarom bestaat imitatiesaffiano als afzonderlijke categorie. Van een afstand lijken beide sterk op elkaar.

Ze onderscheiden is moeilijker dan de gebruikelijke adviezen doen vermoeden. De snijrand biedt geen uitsluitsel meer, want moderne synthetische microvezels zijn opgebouwd op niet-geweven vezeldragers en hun randen zien er eveneens vezelig uit. Variatie binnen een paneel helpt ook niet, omdat de deklaag over Saffiano de verschillen tussen huiden verbergt. Geur evenmin, want een verzegeld oppervlak laat niets naar buiten.

Gewicht helpt nog wel, net als de betrouwbaarheid van de verkoper. Veel meer valt aan een verzegeld en gepreegd oppervlak niet te zien.

En het verschil zit niet waar mensen het verwachten. De afwerking gedraagt zich op beide dragers hetzelfde: ze biedt dezelfde krasbestendigheid en zal uiteindelijk op dezelfde wijze slijten. Het verschil zit in de ondergrond, en daarmee in de manier waarop het voorwerp plooit, zijn vorm behoudt en jarenlang spanning op de hoeken doorstaat.

Saffiano tegenover leer met kiezelnerf

	Saffiano	Kiezelnerf	Natuurlijke nerf
Structuur	Fijne diagonale kruisarcering	Verhoogde ronde vormen	De structuur van de huid
Hoe de structuur ontstaat	Geperst met een verhitte matrijs	Geperst of soms natuurlijk	Gegroeid
Herhaling	Regelmatig en compact	Regelmatig wanneer gepreegd	Herhaalt zich nooit
Krasbestendigheid	Hoog	Hoog	Afhankelijk van de afwerking
Gedrag bij water	Verzegeld en waterbestendig	Afhankelijk van de afwerking	Absorbeert bij aniline
Veroudert en ontwikkelt patina	Nee	Alleen bij aniline en plantaardige looiing	Ja, onder de juiste omstandigheden

Van de twee is Saffiano formeler, gelijkmatiger en beter beschermd. Een kiezelnerf oogt zachter en voelt meegaander aan.

Geen van beide ontwikkelt patina, omdat beide zijn verzegeld. Dat is geen kritiek; het is precies waarvoor deze afwerkingen zijn bedoeld. Ze houden een voorwerp eruitzien zoals toen het nieuw was.

Is saffianoleer goed en is het zijn prijs waard?

Voor intensief dagelijks gebruik is het werkelijk uitstekend. De redenen zijn mechanisch, niet modieus. De kruisarcering breekt het licht, waardoor sporen minder opvallen. Het verhoogde patroon vangt contact op voordat de verdiepingen worden geraakt. De deklaag biedt weerstand tegen water en vlekken.

Daartegenover staat dat u het contact met het leer zelf opgeeft. Een voorwerp van Saffiano ziet er na vijf jaar vrijwel hetzelfde uit als op de eerste dag. Dat is precies wat sommigen willen en het tegenovergestelde van wat anderen zoeken.

Verder verbergen de structuur en deklaag alles wat eronder zit. Saffiano wordt zowel op voortreffelijk als middelmatig leer aangebracht, en dat verschil ziet u niet. De vragen die wel uitsluitsel geven, blijven: welke laag van de huid, welk deel van het dier en welke dikte?

Saffianoleer verzorgen

Verwijder stof met een droge, zachte doek en volg daarbij de richting van de kruisarcering.
Gebruik voor sporen een nauwelijks vochtige doek en droog het oppervlak direct.
Borstel voorzichtig in de richting van de structuur om vuil uit de verdiepingen los te maken.
Gebruik geen olie. Het oppervlak is verzegeld, dus olie blijft erop liggen en trekt stof aan. Er trekt niets in.
Houd het uit langdurige directe hitte, want die belast iedere deklaag uiteindelijk.

Leer met kiezelnerf · Soorten leer · Italiaans leer · Nappaleer · Lakleer · Nerfleer

Door Lunburg Master Artisans