Nerfleer: wat het is en hoe het zich verhoudt

Nerfleer komt uit de buitenlaag van de huid. Het uiterste oppervlak is weggeschuurd en door een nieuwe afwerking vervangen. Op de traditionele kwaliteitsladder staat het op de tweede plaats. Veel werkelijk goede lederwaren worden ervan gemaakt.

De reden waarom het bestaat, wordt in de meeste gidsen niet genoemd. Een huid wordt geschuurd omdat ze sporen draagt: littekens, brandmerken, insectenbeten en genezen krassen. Schuren verwijdert die. Een gedrukte nerf en pigmentlaag brengen daarna een oppervlak terug op de plaats waar eerst het eigen oppervlak van het dier lag.

De gaafste huiden van een partij worden niet zo behandeld, omdat er niets te verbergen valt. Ze worden volnerf verkocht, vormen de minderheid en kosten juist daarom meer. Nerfleer is dus geen verbeterd volnerf leer. Het is de goedkopere huid, die met gebreken aankwam en toonbaar is gemaakt.

Daarbij gaan de natuurlijke nerf en iedere mogelijkheid tot patina verloren. Wat, ondanks vrijwel alles wat u erover leest, niet verloren gaat, is sterkte.

Wat is nerfleer?

Begin bij de opbouw van een huid. Het buitenoppervlak, de nerf, is dicht en heeft compact verweven vezels, omdat het het dier moest beschermen. Daaronder worden de vezels losser en opener.

Volnerf gebruikt dat buitenoppervlak precies zoals het is, met alle sporen. Nerfleer gebruikt dezelfde laag, maar het oppervlak wordt teruggeschuurd om die sporen te verwijderen en daarna opnieuw afgewerkt. Meestal wordt een nerfpatroon in het nieuwe oppervlak geperst ter vervanging van het patroon dat is weggeschuurd.

Het resultaat is gelijkmatiger dan volnerf, beter voorspelbaar bij het snijden en stikken en gemakkelijker paneel voor paneel te laten overeenkomen. Dat zijn werkelijke productievoordelen. Samen met de lagere prijs van de huid verklaren ze waarom zo'n groot deel van de markt dit leer gebruikt.

Wees helder over wat die gelijkmatigheid betekent. Ze is geen ingebouwde kwaliteit, maar de afwezigheid van sporen die zijn verwijderd.

Een nuttige term bij de aankoop van meubels: ‘leather match’

Banken en fauteuils worden soms als top grain leather match aangeboden. Dat klinkt als een omschrijving van het leer, maar zegt in werkelijkheid hoeveel van het meubel überhaupt uit leer bestaat.

Leather match betekent dat de delen waarop u zit en die u aanraakt, de zitkussens, armleuningen en voorzijde van de rugleuning, uit echt nerfleer bestaan. De delen die u normaal niet aanraakt, de achterzijde, buitenste zijkanten en soms de onderkant van de kussens, zijn van vinyl of synthetisch materiaal dat zo is geverfd en gepreegd dat het leer vrijwel exact wordt nagebootst.

Dit verlaagt de kosten en wordt tenminste in de naam vermeld. Maar wanneer u de prijs van leer voor een bank betaalt, is het goed om te weten dat mogelijk de helft van het oppervlak geen leer is.

De test duurt een seconde. Druk eerst op het buitenste achterpaneel en daarna op een zitkussen. Leer geeft mee, vormt fijne plooien en wordt warm onder uw hand. Het synthetische paneel voelt vlakker en gelijkmatiger en blijft koel.

Nerfleer tegenover volnerf leer

	Volnerf	Nerfleer
Het oppervlak	Het eigen oppervlak van de huid, met alle sporen	Teruggeschuurd, opnieuw afgewerkt en vaak gepreegd
Dichtste vezellaag	Behouden	Verwijderd
Gelijkmatigheid	Variabel, ieder paneel verschilt	Hoog
Sterkte	Hoog	Vergelijkbaar. Het corium onder de nerf blijft intact
Patina	Ja, indien plantaardig gelooid en aniline	Nee
De oorspronkelijke huid	Gaaf, weinig sporen, de minderheid van een partij	Met sporen, de meerderheid
Kosten	Hoger	Lager, omdat de huid goedkoper was

De eerlijke samenvatting is dat bij nerfleer karakter wordt ingeruild voor regelmaat. U krijgt materiaal dat zich iedere keer hetzelfde gedraagt en waarvan de panelen overeenkomen. U geeft de eigen nerf van de huid en iedere mogelijkheid tot rijping op.

Een misverstand verdient correctie, omdat het overal wordt herhaald. U leest voortdurend dat nerfleer zwakker is dan volnerf, omdat de sterkste vezels zouden zijn weggeschuurd. Dat klopt niet. De treksterkte van een huid komt van het corium, de dikke laag met verweven collageen onder de nerf. Die laag blijft bij oppervlaktecorrectie intact. Het verwijderen van een fractie van een millimeter van een huid van 2 mm verzwakt haar niet wezenlijk.

De werkelijke prijs van oppervlaktecorrectie is anders, en belangrijker:

De natuurlijke nerf verdwijnt. Wat u daarna ziet, is een gedrukt of gespoten vervangend oppervlak.
Patina wordt onmogelijk. Het oppervlak dat op licht zou reageren, is verwijderd en verzegeld.
De slijtvastheid verandert. De dichte natuurlijke nerf is een goed slijtvlak; een afwerking is een ander materiaal met een andere levensduur.

Het volgende is het belangrijkst, want de logica werkt precies andersom dan meestal wordt verteld.

De gaafste huiden worden volnerf en onafgewerkt verkocht. Een huid met weinig littekens, zonder brandmerken, nauwelijks insectenschade en zonder genezen krassen kan precies zo worden verkocht als ze is, omdat niets hoeft te worden verborgen. Zulke huiden vormen de minderheid van iedere partij en brengen juist daarom de hoogste prijs op.

Huiden met sporen kunnen niet op die manier worden verkocht. Schuren verwijdert de gebreken. Een gedrukte nerf en pigmentlaag brengen daarna een oppervlak terug. Daarvoor dient correctie, en dat is de enige reden waarom iemand haar uitvoert.

Een huid wordt dus niet minder doordat ze wordt geschuurd. Ze werd geschuurd omdat ze al de mindere huid was. Volnerf is geen proces dat leer verbetert. Het is wat een leerlooierij alleen kan doen wanneer de huid van meet af aan goed genoeg was. De zichtbare sporen op een volnerf oppervlak bewijzen dat niets werd verwijderd om iets anders te verbergen.

Dat is het eerlijke argument voor volnerf. Niet dat nerfleer zal scheuren, maar dat volnerf bewijs levert van de huid eronder.

Eén eigenschap hoort niet bij deze afweging en het misverstand wordt zo vaak herhaald dat het rechtstreeks moet worden weersproken: of een afwerking uiteindelijk loslaat of afbladdert, is een kwestie van de kwaliteit van die afwerking, niet van de kwaliteitsklasse eronder. Een slechte afwerking op volnerf zal afbladderen. Een goede afwerking op nerfleer niet. Wie u vertelt dat nerfleer afbladdert omdat het nerfleer is, herhaalt iets wat hij niet heeft gecontroleerd.

Nerfleer tegenover genuine leather

Dit verrast mensen, want de woorden wijzen de verkeerde kant op.

Genuine leather betekent geen hogere kwaliteit dan nerfleer. In het taalgebruik van de handel staat het eronder, omdat de uitdrukking een ondergrens en geen kwaliteitsklasse is: ze bevestigt dat het materiaal leer is en legt verder niets vast. Het meeste dat dit etiket draagt, is afgewerkt splitleer uit een laag die volledig onder de nerf ligt.

Nerfleer, uit de buitenlaag met een opnieuw afgewerkt oppervlak, is dus het wezenlijkere van beide materialen, wat de bijvoeglijke woorden ook doen vermoeden.

Nerfleer tegenover splitleer

Splitleer is alles onder de nerflaag en heeft geen eigen natuurlijk oppervlak. Nerfleer draagt nog steeds de buitenlaag van de huid, ook al is het oppervlak bewerkt. Splitleer doet dat niet.

Dat is het volledige onderscheid, en bij alles wat structuur moet bieden het belangrijkste.

Uit welk deel van de huid het is gesneden

De kwaliteitsklasse is slechts een van drie factoren die bepalen hoe leer zich gedraagt. Dit is de factor die niemand noemt.

Een huid varieert sterk over haar oppervlak. De croupon aan weerszijden van de ruggengraat heeft de meest gelijkmatige vezelstructuur van het dier. De kern van de dubbele croupon, langs de ruggengraat zelf, vormt daarvan het consistentste deel. Leer uit die zone behoudt architecturale vormen. De buik langs de onderste zijkanten is los, rekbaar en ongelijk van dikte.

Een paneel van nerfleer uit de croupon van 2,0 mm gaat veel langer mee dan een volnerf paneel uit de buik van 1,2 mm. Wanneer u tussen twee voorwerpen kiest en slechts één verkoper vertelt waaruit zijn panelen zijn gesneden, weet u welk exemplaar de aankoop waard is.

Is nerfleer goed?

Voor de juiste toepassing wel. Daar hoeft niemand op neer te kijken. Goed afgewerkt nerfleer uit een goed deel van de huid, degelijk verwerkt, gaat jarenlang mee en blijft er daarbij gelijkmatig uitzien.

Het is de verkeerde keuze wanneer u wilt dat een voorwerp interessanter wordt dan toen het nieuw was. Alleen volnerf, plantaardig gelooid anilineleer bezit dat vermogen. Nerfleer geeft het tijdens het schuren op.

Duurzaamheid: hoelang het meegaat en of het afbladdert

Hier worden twee verschillende vragen door elkaar gehaald.

Het leer zelf is duurzaam. Het is huid uit de buitenlaag en kan, mits uit de croupon gesneden en met werkelijke dikte, jarenlang gebruik verdragen.

De afwerking is een afzonderlijk materiaal dat erop ligt. Haar levensduur hangt af van de kwaliteit waarmee ze is gemaakt en gehecht. Een goed aangebrachte afwerking blijft op haar plaats. Een slechte laat eerst bij de buigpunten los en daarna steeds verder. Wanneer mensen zeggen dat leer afbladdert, is dat vrijwel altijd wat ze zien. Het gebeurt ook bij volnerf wanneer de afwerking slecht is.

Onze ervaring met reparaties leert dat de levensduur van een voorwerp in nerfleer zelden door het leer en zelden door de afwerking wordt beperkt. De oorzaak is meestal het gebruikte deel van de huid: panelen uit losse zones die bij de hoeken en rond de handvatbevestigingen uitrekken, totdat het voorwerp zijn vorm verliest.

Echt nerfleer herkennen

Bekijk het oppervlak bij strijklicht. Een ingeperste nerf herhaalt zich. Een natuurlijke nerf doet dat nooit.
Bekijk de snijrand, met één voorbehoud. U hoort één doorlopend materiaal te zien, dicht aan de bovenkant, met een afwerkingslaag op het oppervlak en niet een afzonderlijk vel op een drager. Hiermee onderscheidt u huid van gebonden leer. Het onderscheidt huid niet van goed modern synthetisch materiaal, waarvan de niet-geweven drager aan de rand vezelig oogt.
Test de opname. Een druppel water blijft op gepigmenteerd nerfleer aan het oppervlak liggen.
Voel de dikte. Vraag hoeveel millimeter het leer dik is. Wie dit weet, zal het u vertellen.
Vraag uit welk deel van de huid het is gesneden. Het antwoord, of het ontbreken daarvan, is het informatiefste dat u zult horen.

Nerfleer verzorgen

Het oppervlak is een afwerking. U verzorgt dus evenzeer de afwerking als het leer.

Verwijder stof en neem het af met een nauwelijks vochtige doek.
Laat het uit de buurt van hitte drogen.
Gebruik hooguit tweemaal per jaar, en dan spaarzaam, een conditioner voor afgewerkt leer.
Gebruik geen olie. Olie doet niets nuttigs voor een afgewerkt oppervlak.
Houd het uit langdurig direct zonlicht en uit de buurt van radiatoren.
Bewaar het rechtop, met iets erin om de vorm te behouden.

Soorten leer · Genuine leather · Leerkwaliteiten · Anilineleer · Patina op leer · Conditioner en olie voor leer

Door Lunburg Master Artisans